Το αποκριάτικο έθιμο της «Γκαμήλας» στον Ασπρόπυργο και το Νταούλι

Τοποθεσία: Ασπρόπυργος Νομός: ΑΤΤΙΚΗΣ Περιφέρεια: Αττική

Έχετε κάποια απορία ή παρατήρηση για το παρόν περιεχόμενο; Θα χαρούμε να σας ακούσουμε!

Ένα έθιμο που χάνεται στα χρόνια του 19ου αιώνα  είναι το έθιμο της καμήλας ή «γκαμήλας»  όπως το έλεγαν. Τις δύο Κυριακές της αποκριάς, της κρεατινής και της τυροφάγου, πριν το μεσημέρι, «κυκλοφορούσε» στο χωριό  το ομοίωμα  της  «γκαμήλας». Το σώμα της το κατασκεύαζαν από ξύλο  το οποίο το σκέπαζαν με λινάτσα (ύφασμα κατασκευής τσουβαλιών) και για κεφάλι χρησιμοποιούσαν  κρανίο αλόγου.

Την γκαμήλα την οδηγούσε ο «γκαμηλιέρης» συνοδευόμενος από τον μικρό παραγιό. Το λαϊκό δρώμενο ξεκινούσε με την αρρώστια της «γκαμήλας». Η  κορύφωσή  του ήταν η θεραπεία της από τον γιατρό , που ερχόταν καβάλα  στο γαϊδούρι, χωρίς σαμάρι και με μιμητικές κινήσεις την γιάτρευε. Απαραίτητο μουσικό όργανο  του εορτασμού των αποκρεών και που συνόδευε την «γκαμήλα» ήταν το νταούλι ή ταούλα όπως την έλεγαν.

Το Νταούλι
Το νταούλι ή αλλιώς η ταούλα όπως την έλεγαν παλιά στον Ασπρόπυργο ήταν το «σήμα κατατεθέν» των αποκρεών. Θυμάμαι πριν αρκετά χρόνια στον χορό των αποκρεών ο οργανοπαίχτης των κρουστών είχε ξεχάσει να το φέρει και έπαιζε με τουμπελέκι. Η γιαγιά δεν είχε βγει στον χορό, απλά άκουγε τα τραγούδια από την αυλή. Όταν επέστρεψα στο σπίτι, μου είπε: ταούλα δεν είχατε, όχι της είπα, είχαμε … όχι μου λέει πάλι, δεν είχατε, τι απόκριες είναι αυτές;  Πολλές ιστορίες με θέμα τη ταούλα, έχουν μείνει και λέγονται ακόμα και σήμερα από τους παλιούς κατοίκους του Ασπρόπυργου.

Όταν ήθελαν να χαρακτηρίσουν ένα άτομο ό,τι είναι του γλεντιού και γενικότερα ό,τι ζει σε έναν δικό του κόσμο, έχοντας μόνο στο νου του την καλοπέραση του έλεγαν και  λένε ακόμα δηλαδή «αυτός ή αυτή είναι νταμ ταούλε». Κάπου εδώ θα αναφέρω και μια μικρή , ίσως άγνωστη ιστορία στους περισσότερους κατοίκους. Στα μέσα της δεκαετίας του 1950, είχε πεθάνει ένας πολύ δύσκολος και νευρικός Ασπροπύργιος. Η γυναίκα του πάντα του έλεγε «όταν πεθάνεις θα σε πάω με την ταούλα». Πεθαίνοντας λοιπόν και κατά την διαδρομή προς το νεκροταφείο (Κυριακή των αποκρεών) στον ένα δρόμο πήγαιναν τον νεκρό και στον άλλο δρόμο περνούσε η «γκαμήλα». Τότε η γυναίκα του είπε: στο είχα πει ό,τι θα σε πάω με την ταούλα!

Παναγιώτης Πέστροβας

Παναγιώτης Πέστροβας

Ερευνητής λαογραφίας και δάσκαλος παραδοσιακών χορών.

Σχόλια Χρηστών

x

Δείτε Επίσης

Tα πανηγύρια της Παναγίας

Όλα τα έθιμα και τα πανηγύρια που γίνονται ανα την Ελλάδα για την Μεγαλόχαρη!